Feature

Het mysterie van Gruismeel en de rock-‘n-roll-magie van zweterige en bierovergoten Eindhovense nachten


16 juli 2017

In Eindhoven borrelt Gruismeel al jaren in bier, zweet, pure energie en gierende rock-‘n-roll. Een concertavond met een mythische status binnen de garagescene. Berucht binnen Noord-Brabant en inmiddels ver daarbuiten. The Daily Indie heeft er vele legendarische avonden mogen beleven en besluit eens wat dieper in de geschiedenis en het ‘Gruismeel-mysterie’ te duiken.

De concertserie is nodig. Niet omdat er nooit een goede garageshow wordt georganiseerd in de stad of de muzikale liefde er niet is, want de rock-‘n-roll zit in het Eindhovense grondwater. Traditioneel staat Eindhoven net als een stad als Groningen bekend om zijn hechte scene en zijn DIY-mentaliteit. Want als je zelf niets organiseert, dan gebeurt er niks.

Toch mist er nog een verbindende factor in de stad. Een collectief dat deze liefhebbers in de stad met elkaar verbindt en samenbrengt op dezelfde plekken. Uit die behoefte ontstaat Gruismeel, met poppodium Effenaar als spin in het web. Een concept dat nog steeds blijkt te werken, gezien er in meer dan vijf jaar al bijna zeventig shows zijn georganiseerd.

Legendarische gigs
Onbewust begonnen met een avond rondom Black Lips in 2011, komen er door de jaren heen namen als Thee Oh Sees, King Gizzard & The Lizard Wizard, Girl Band, Iceage, White Fence, The Fresh & Only’s,The Wytches, Ex-cult, Big Ups, Meatbodies en Fat White Family voorbij. Gruismeel is een constante factor in de regio geworden en zorgt ervoor dat je de beste punk-, garage- en rock-‘n-roll-bands voor het eerst kunt zien op een klein podium en in een toffe setting.

En die typische Gruismeel-posters, die herken je uit duizenden als je er eentje tegen het lijf loopt op smoezelige plekjes in de stad. De zwart-witte affiches kondigen door de jaren heen shows aan in Altstadt, AreaFiftyOne, de load-in-dock van het Klokgebouw en Stroomhuis. De locatie is dan ook een belangrijk ingrediënt van de Gruismeel-formule. Simpelweg een podium bouwen op gekke plekken en een feestje bouwen; het geeft vaak net even die rauwe en unieke sfeer die je in een poppodium soms mist.

 

 

Girl Band – foto Patrick Spruytenburg

 

Celebral Ballzy – foto Marco Smeets

 

Big Ups – foto Kris Riem

 

together PANGEA – foto Marco Smeets

 

Meatbodies – foto Kris Riem

 

Night Beats – foto Patrick Spruytenburg

 

Meel/mail
Zijn volgers op de hoogte houden doet Gruismeel onder meer via de mail, waar dan ook onbewust de naam vandaan is gekomen. Liefhebbers kunnen zich in die tijd namelijk inschrijven voor de nieuwsbrief/digitale fanzine ‘Gruismeel’, om op de hoogte te blijven van garageshows in de omgeving, platen te winnen en artikelen te lezen over nieuwe bandjes. Die mails worden goed ontvangen en ‘Gruismeel’ is plots de naam van een concertserie.

En zoals gezegd, begint het op 11 december 2011 met Black Lips in AreaFiftyOne. Een goede kickstart om het licht uit te drukken…

 

Night Beats
Nog net voor de hele garagehype rondom labels als Burger Records en Lolipop Records en artiesten als Ty Segall en Thee Oh Sees, komt Gruismeel van de grond. Die grote ‘westcoast-golf’ is inmiddels weer gaan liggen, maar hype of niet: nieuwe garagebands blijven er toch wel komen en de echte fans weten de showtjes altijd te vinden. Dat is ook het leuke aan de scene: het is er een eentje voor onversneden liefhebbers. Alle boekers, agents, tourmanagers, artiesten en betrokken delen dezelfde liefde. Het is allemaal niet zo zakelijk en tot twee cijfers achter de komma, wat een verademing kan zijn in de vaak pragmatische muziekwereld. Het is een cultuur die drijft op de inzet van vrijwilligers en mensen die hard willen werken voor weinig, om die artiesten een podium te kunnen geven. Dat schept een sterke band die deze scene ook steeds dichter bij elkaar brengt.

Foto’s Marco Smeets

 

Mystic Braves
Dat trekt ook weer jonge mensen aan, wat goed te zien is tijdens de show van bijvoorbeeld de sixtiesurfers Mystic Braves in Stroomhuis december 2016. Een avond waarop Mooon aan de gang wil gaan met allerlei vloeistofdia’s en projecties. Prima, geen probleem. Vervolgens staat er een zaal vol kids die wordt gegrepen door de sfeer en de muziek.

Mystic Braves – foto Steffie van den Tillart. Klik op de foto voor het hele verslag op www.eindhovenrockcity.nl

 

Gruismeel, ‘de brand’
Gruismeel is dan ook een soort ‘brand’ die je gericht kunt volgen voor bepaalde shows. Het is niet ‘een plek waar regelmatig allerlei soorten bands spelen’. Er is duidelijk een bepaalde stijl als je door de namen scrollt: King Tuff, Cerebral Ballzy, Cosmonauts, Tweak Bird, Disappears, Mikal Cronin, Nobunny, Purling Hiss, Japanther, The Fresh & Only’s, Ringo Deathstarr, Eagulls, together PANGEA, Double Veterans, The Garden, Lookapony, Dead Ghosts, Froth, Jacco Gardner, The Mystery Lights, Zig Zags, The Wytches en Big Ups. Met name: rauw, duister, hard, vol energie en uiteraard: gruizig.

Foto’s Marco Smeets

 

 

King Gizzard & The Lizard Wizard
Hoogtepunten in het oeuvre is onder meer King Gizzard. Volgens meerdere ooggetuige “de eerste show waar zij bij waren waar niet alleen de jongens, maar ook de meisjes hun shirt uittrokken omdat het zó heet was.” Het was zo warm dat er zelfs videobeelden verloren zijn gegaan door een te vochtig geworden camera… De band ging erin mee en voedde de extase van de bezoekers door vanaf minuut één vol het gas erop te zetten.

Foto’s Patrick Spruytenburg

 

Inspiratie, Fat White Family en Thee Oh Sees
Het grootste compliment voor Gruismeel is misschien wel die van Niek Nellen, zanger van Afterpartees en Bob Verhagen, de twee oprichters van concertorganisator Nightbirds. Nellen liet zich inspireren door Gruismeel, om op zijn beurt het garagevuur bij mensen in Tilburg en Venlo aan te wakkeren met toffe bands. En zo hoort het, want het gaat allemaal om de muziek. En wij begrijpen wel dat de vlam is overgeslagen als we naar de foto’s kijken van bijvoorbeeld Fat White Family en Thee Oh Sees.

Foto’s Marco Smeets

Foto’s Ralph Roelse

 

Iceage
Spannende en gevaarlijke avondjes horen er natuurlijk ook bij. Of Iceage – een van de ongrijpbaarste bands – dus niet naar Eindhoven kon komen? Dat wil de band wel. Waarmee je ook direct de ‘ik-kan-je-elk-moment-op-je-bek-slaan-attitude van frontman Elias Rønnenfelt in huis haalt. In 2013 wordt de show van de band nog eens extra heet door een fan die continu recht voor de zanger zijn neus gaat staan. Zelden hangt er in Eindhoven zo veel (goede) tensie in de lucht tijdens een show.

Foto’s Marco Smeets

 

Releaseshows en Nederlands talent
Als Gruismeel inmiddels een tijdje bezig is en stof doet opwaaien met de ene na de andere opzwepende show, gaat het vuurtje snel binnen de garagescene. Het is al een klein wereldje, zeker door speciale Facebook-groepen waar de scene elkaar op de hoogte houdt van de leukste plekjes om te spelen. AreaFiftyOne wordt al snel een ‘dingetje’ voor bands. Niet alleen uit de buurt, maar ook internationaal stromen er steeds meer mailtjes binnen van bandjes die op een Gruismeel-avond willen spelen of zijn plaat releasen.

 

Driejarig bestaan
Zo organiseert Gruimseel dus gewoon eens een keer ‘een leuk avondje’ en nog eens eentje en nog eens eentje, weten de fans het steeds beter te vinden en voor ze het weten bestaan de organisatie al drie jaar in 2015. Er wordt besloten om uit te pakken met onder meer together PANGEA en Double Veterans. Een verstandige keuze? Dat kun je wel zeggen! 

Foto’s Marco Smeets

 

 

De Stroomhuis-poes
Toch gaat het niet altijd goed, op 12 november 2016 werd de show van Duchess Says en The Homesick afgelast door de poes in het Stroomhuis. Een van de leden van Duchess Says is namelijk allergisch voor katten. Zo erg dat ze er zelfs niet ook maar een beetje in de buurt kan komen en dus ook het optreden niet kon doen. Dit had ook gevolgen voor hun slaapplek, want naast het podium was ook direct het hotel van de band.

foto Tineke Klamer

 

Schrijf je in voor de Gruismeel!
En zo was er door de jaren heen nog veel en veel meer. Daarom hebben we nog een visuele bloemlezing voor je gemaakt van allerlei gigfoto’s. Nog meer weten? Dat kan alleen door er zelf naartoe te gaan! Gruismeel is een concertavond, dus ga er vooral eens heen als je dat nog niet gedaan hebt. Op de hoogte houden kan via de Facebook-pagina en uiteraard door je in te schrijven op de nieuwsbrief van de site.

Foto’s Marco Smeets Patrick Spruytenburg

 

Posters en illustratoren
Onlosmakelijk verbonden met Gruismeel, zijn de typerende posters die door illustratoren uit (de buurt van) Eindhoven worden gemaakt. Een continu uitdijende wall-of-fame vol herinneringen.